Close contact us

Hafa samband

Nafn
Kennitala
Netfang
Skilaboð

L-11/2010 - Ábyrgðarmenn - beiðni um niðurfellingu ábyrgðar á námsláni

Úrskurður

 

Ár 2010, miðvikudaginn 22. desember, kvað málskotsnefnd Lánasjóðs íslenskra námsmanna upp svohljóðandi úrskurð í málinu nr. L-11/2010:

 

Kæruefni

 

Með kæru, dagsettri 19. febrúar 2010, kærði kærandi úrskurð stjórnar Lánasjóðs íslenskar námsmanna frá 11. febrúar 2010 þar sem hafnað var beiðni kæranda um niðurfellingu á ábyrgð á námsláni. Stjórn LÍN var tilkynnt um kæruna með bréfi, dagsettu 25. febrúar 2010, og jafnframt gefinn kostur á að tjá sig um hana. Kæranda var sent afrit bréfsins sama dag. Athugasemdir stjórnar LÍN komu fram í bréfi, dagsettu 8. mars 2010, og var afrit þess sent kæranda með bréfi, dagsettu 11. mars sl., en þar var kæranda jafnframt gefinn 14 daga frestur til að koma að frekari sjónarmiðum sínum. Frekari athugasemdir bárust frá kæranda með bréfi dagsettu 15. mars sl. Þann 27. apríl 2010 var af hálfu málskotsnefndar Lánasóðs íslenskar námsmanna kveðinn upp úrskurður í málinu þar sem úrskurður stjórnar LÍN frá 11. febrúar 2010 var staðfestur. Þann 15. mars 2010 var af hálfu mennta- og menningarmálaráðuneytisins skipaðir nýjir nefndarmenn í málskotsnefnd Lánasjóðs íslenskra námsmanna og hinir fyrri leystir frá störfum. Af ástæðum sem núverandi málskotsnefnd er ekki kunnugt um var eldri nefndinni ekki tilkynnt um hina nýju skipan þannig að hún kvað upp úrskurði í máli þessu eftir að umboð hennar rann út. Í ljósi þessarar stöðu og til að eyða óvissu ákvað málskotsnefndin að taka málið til úrskurðar að nýju.

 

Málsatvik og ágreiningsefni

 

Kærandi skrifaði fyrir mörgum árum upp á lán hjá LÍN sem ábyrgðarmaður fyrir þáverandi tengdason sinn. Kærandi heldur því fram að hún hafi ekki gert sér grein fyrir því hvaða ábyrgð hún væri að takast á hendur enda hafi hún ekki fengið nauðsynlegar upplýsingar þar að lútandi. Kærandi bendir á að þetta ábyrgðamannakerfi sem LÍN hafi byggt upp hafi verið meingallað. Kerfið var byggt upp á þann hátt að finna þurfti ábyrgðarmann fyrir þeim lánum sem sjóðurinn veitti námsmönnum, óháð því hvort námsmaðurinn væri borgunarmaður fyrir láninu eður ei. Þetta kerfi hefur skapað mörgum aðstandendum námsmanna skuldahala vegna lána LÍN til skyldmenna. Þá bendir kærandi á að nýlega hafi verið samþykkt lög nr. 32/2009 um ábyrgðarmenn og í kjölfarið hafi reglum LÍN verið breytt á þann veg að ekki sé lengur gerð krafa um ábyrgðarmenn nema viðkomandi lántaki sé á vanskilaskrá. Kærandi hefur þegar misst dóttur sína en hún var eiginkona X og geri það allar aðstæður kæranda enn erfiðari. Að lokum bendir kærandi á að gert hefur verið árangurslaust fjárnám hjá henni af hálfu LÍN. Stjórn LÍN vísar til greinar 5.3.2 í úthlutunarreglum LÍN en samkvæmt greininni er ekki heimilt að fella niður ábyrgð ábyrgðarmanns af námsláni nema nýr ábyrgðamaður komi í staðinn sem uppfyllir skilyrði sjóðsins um ábyrgðarmenn. Þá þarf lán að vera í skilum til að hægt sé að skipta um ábyrgðarmann en umrætt lán hefur verið í vanskilum síðan 1. mars 1996.

 

Niðurstaða

 

Í niðurlagi greinar 5.3.2 í úthlutunarreglum LÍN segir: "Eldri ábyrgð fellur ekki úr gildi nema að henni sé sagt upp og ný sett í staðinn með samþykki sjóðsins". Þó breyting hafi verið gerð á lögum nr. 21/1992 um Lánasjóð íslenskra námsmanna með breytingalögum nr. 79/2009, þar sem felld er niður krafa um ábyrgðir s.s. uppáskrift ábyrgðarmanna ef lánataki er lánshæfur samkvæmt reglum sjóðsins, breytir það ekki stöðu kæranda í máli þessu þar sem breytingalögin eru ekki afturvirk. Þá er enn í gildi ákvæði 7. mgr. 6. gr. laga nr. 21/1992 þar sem segir: "Ábyrgð ábyrgðarmanns, eins eða fleiri, getur fallið niður enda setji námsmaður aðra tryggingu sem stjórn sjóðsins metur fullnægjandi". Enga heimild er því að finna í lögum og reglum LÍN til þess að fella niður ábyrgð kæranda án þess að annar ábyrgðamaður eða annars konar ábyrgð, sem stjórn sjóðsins samþykkir, komi í staðinn. Með vísan til framanritaðs er úrskurður stjórnar LÍN í máli kæranda staðfestur.

 

Úrskurðarorð

 

Hinn kærði úrskurður frá 11. febrúar 2010 í máli kæranda er staðfestur.

 
Til baka